Gökbilim dünyası nefesini tuttu. SpaceX’e ait kullanım dışı bir roketin üst kademesi, gelecek hafta Ay yüzeyine çakılacak. Çarpışmanın çarşamba günü Ay’ın Einstein Krateri yakınlarında meydana gelmesi bekleniyor. Uzmanlar saatte yaklaşık 8 bin 700 kilometre hızla gerçekleşecek çarpışmanın Ay’da yeni bir krater oluşturacağını söylüyor. Bu olay, Ay’a istemeden çarpan ikinci roket olarak kayıtlara geçecek.
İnanır mısınız? Ortada kimsenin planlamadığı bir çarpışma var. SpaceX’in roketi Ay’a göndermek gibi bir planı yoktu. Roket yaklaşık bir yıl önce iki Ay iniş aracını uzaya taşımak için kullanılmıştı. Görevini tamamladıktan sonra boşa çıkan üst kademe, kendi halinde uzayda süzülüyordu. Ama işte şimdi rotası Ay’a doğru çizildi ve kimse durduramıyor.
Uzay takip uzmanı Bill Gray’e göre roket, Ay’a yaklaşık 8 bin 700 kilometre hızla çarpacak. Bu hızı bir düşünün… Saatte 8 bin 700 kilometre! Çarpmanın oluşturacağı enerji ise yaklaşık 3 ton TNT’nin patlama gücüne eşdeğer olacak. Yani bildiğimiz bir patlayıcının üç tonu gibi bir enerji açığa çıkacak. Bunun sonucunda Ay yüzeyinde yeni bir krater oluşacak ve kilometrelerce yükseğe toz ile kaya parçaları savrulacak.
Bakın, bu olay aslında bilim insanları için büyük bir fırsat. Uzmanlar, oluşacak toz bulutunun teleskoplarla dakikalarca gözlemlenebileceğini belirtiyor. Ay yüzeyinin altındaki malzemeler hakkında önemli bilimsel veriler sağlayabileceğini söylüyorlar. Yani kaza gibi görünüyor ama belki de bilim adına güzel bir tesadüf… Her ne kadar kimse istemese de.
Çarpışmanın önlenebileceği konusunda da konuşuluyor. Uzmanlara göre çarpışma, roketin görevini tamamladıktan sonra Güneş yörüngesine yönlendirilmesiyle önlenebilirdi. Ama ne yazık ki bu yapılmamış. Şimdi roket kontrolsüz bir şekilde Ay’a doğru ilerliyor. Bu durum aslında uzay çöplüğü sorununun ne kadar ciddi olduğunu da gözler önüne seriyor.
Bu, Ay’a istemeden çarpan ikinci roket olacak. Daha önce 2022 yılında Çin’e ait bir roket parçası Ay’ın karanlık yüzünde iki krater oluşturmuşdu. Yani bu tür kazalar ne ilk ne de son olacak gibi görünüyor. Uzay boşluğunda başıboş dolaşan onlarca roket parçası ve uydu enkazı var. Her biri bir gün bir yere çarpabilir.
Araştırmacılar, oluşacak kraterin yaklaşık 27 metre genişliğinde ve 5 metre derinliğinde olacağını tahmin ediyor. Yani devasa bir çukur değil ama Ay’ın yüzeyinde kalıcı bir iz bırakacak. Neyse, krater Dünya’dan görülemeyecek kadar küçük olsada Ay yörüngesindeki uzay araçları tarafından rahatça görüntülenebilecek. Bu işin güzel tarafı…
NASA’nın Lunar Reconnaissance Orbiter uzay aracı ile Güney Kore’nin Danuri Ay yörünge aracı, çarpışma öncesi ve sonrasına ait görüntüler toplayacak. Yani her an kayıt altında olacak. Daha da ilginci, Danuri’nin çarpışmadan yaklaşık iki dakika önce roketin yalnızca birkaç kilometre yakınından geçmesi bekleniyor. İki dakika… nefes kesici bir yakınlaşma değil mi?
Saatler kala gözler gökyüzünde. Ay’a doğru hızla ilerleyen bu başıboş roket, çarşamba günü Einstein Krateri yakınlarında yeni bir iz bırakacak. Uzmanlar çarpışmayı canlı izleyecek, teleskoplar toz bulutunu takip edecek. Bakalım bu kaza bilim dünyasına neler kazandıracak? Ay’ın sessiz yüzeyi yeni bir yara mı alacak yoksa bilim için yeni bir pencere mi açılacak? Gelişmeleri takip ediyoruz…
Kaynak: Orijinal Haber
